Kadyrow i Czeczenia: jak Putin kupił zbrodniarza wojennego

Wojny czeczeńskie: kontekst

Pierwsza wojna czeczeńska (1994–1996)

W 1994 roku Rosja najechała Czeczeńską Republikę Iczkerii, która ogłosiła niepodległość w 1991 roku (w tym samym czasie co Ukraina).

• Rosja liczyła na szybkie zwycięstwo — lecz poniosła katastrofalną klęskę
• Szturm na Grozny (Nowy Rok 1994–1995) — jedna z największych katastrof wojskowych: całe brygady zniszczone, tysiące zabitych żołnierzy
• Czeczeńscy bojownicy prowadzili wojnę partyzancką i zadawali Rosji ciężkie straty
• Porozumienie chasawjurtskie (1996) — faktyczna kapitulacja Rosji, uznanie autonomii Czeczenii

Kadyrowowie podczas pierwszej wojny

W czasie pierwszej wojny czeczeńskiej rodzina Kadyrowów — ojciec Ahmad Kadyrow (wielki mufti Czeczenii) i jego syn Ramzan (nastolatek) — walczyli przeciwko Rosji:

• Ahmad Kadyrow ogłosił dżihad przeciwko Rosji
• Ramzan Kadyrow (miał 18 lat w 1994) podobno uczestniczył w walkach po stronie separatystów

Druga wojna czeczeńska (1999–2009)

Po zamachach bombowych (1999) Putin rozpętał drugą wojnę czeczeńską, nacechowaną wyjątkowym okrucieństwem:

• Grozny — miasto liczące 400 000 mieszkańców — został niemal doszczętnie zniszczony (ONZ nazwała go “najbardziej zniszczonym miastem na Ziemi”)
• “Czystki” — masowe aresztowania, tortury, znikanie cywilów
• Obozy filtracyjne — miejsca masowych tortur (udokumentowane przez Human Rights Watch, Memoriał)
• Szacunkowo 25 000–50 000 czeczeńskich cywilów zginęło
• Ponad 200 000 uchodźców

Jak Kadyrow przeszedł na stronę Putina

Dezercja ojca

W latach 1999–2000 Ahmad Kadyrow przeszedł na stronę Moskwy — w zamian za:

• Władzę nad Czeczenią
• Pieniądze — ogromne subsydia federalne
• Bezkarność — brak dochodzeń w sprawie wcześniejszej działalności

Ahmad Kadyrow został mianowany szefem administracji, a następnie “wybrany” prezydentem Czeczenii. Zginął 9 maja 2004 na stadionie w Groznym (wybuch miny).

Ramzan: od bojownika do dyktatora

Po śmierci ojca Ramzan Kadyrow (ur. 1976) stopniowo skupił całą władzę:

• 2007 — mianowany prezydentem Czeczenii (Putin specjalnie zmienił prawo, by Kadyrow mógł objąć urząd przed ukończeniem 30 lat)
• Stworzył prywatną armię (“kadyrowcy”) — 20 000–30 000 bojowników
• Ustanowił totalitarny reżim w Czeczenii
• Otrzymuje 5–6 miliardów dolarów rocznie w subsydiach federalnych (Czeczenia to najbardziej dotowany region Rosji)

Zbrodnie reżimu Kadyrowa

Udokumentowane przez organizacje międzynarodowe:

• Pozasądowe egzekucje — znikanie i zabijanie podejrzanych bez wyroku sądu
• Masowe tortury — w tym porażenie prądem, pobicia
• Prześladowanie osób LGBT — w 2017 roku odkryto tajne więzienia dla homoseksualnych mężczyzn w Czeczenii (śledztwo Nowej Gaziety). Dziesiątki osób torturowano, wiele zabito
• Wymuszone zaginięcia — krewni krytyków reżimu znikają bez śladu
• Zabójstwa za granicą — podejrzewany o organizowanie zamachów na czeczeńskich dysydentów w Europie
• Kara zbiorowa — domy krewnych podejrzanych bojowników są podpalane

Anna Politkowska nazywała Kadyrowa “tyranem, którego Putin osadził na tronie Groznego."

"Kadyrowcy” na Ukrainie

Ich prawdziwa rola

Po 24 lutego 2022 roku “kadyrowcy” zostali wysłani na Ukrainę. Rosyjska propaganda przedstawiała ich jako “elitarnych bojowników.” Rzeczywistość:

“Wojska TikTok” — kadyrowcy stali się internetowym memem ze względu na zwyczaj:

• Kręcenia filmów bojowych na TikToku z bezpiecznych pozycji (daleko od linii frontu)
• Strzelania do pustych budynków i okien, udając “ciężkie walki”
• Pozowania z zdobyczną bronią i sprzętem
• Filmowania “zajmowania” już oczyszczonych pozycji

Rzeczywiste “osiągnięcia”:

• Grabież — systematyczne plądrowanie mienia cywilnego
• Ostrzał celów cywilnych
• Oddziały zaporowe — stanie za innymi jednostkami rosyjskimi i strzelanie do odwracających się
• Udział w operacjach filtracyjnych — torturowanie i przesłuchiwanie cywilów (wzorowane na doświadczeniach czeczeńskich)

Co Czeczenia mówi o “rosyjskim świecie”

Los Czeczenii to ostrzeżenie dla Ukrainy o tym, co oznacza “pokój” z Rosją:

1. Zniszczenie miast — Grozny zniszczono jak Mariupol
2. Dziesiątki tysięcy cywilów zabitych
3. Instalacja marionetkowego tyrana zamiast niezależnego rządu
4. Całkowite zniszczenie wolności — brak prasy, opozycji, praw człowieka
5. Obowiązkowa “lojalność” — Czeczeni zmuszani są do walki za Putina, wysyłani na śmierć na Ukrainie

Rosja nie “uratowała” Czeczenii. Rosja zniszczyła Czeczenię i postawiła na jej czele byłego bojownika, który jest teraz osobistym katem Putina.

To jest dokładnie to, co czeka każdy kraj, który zgodzi się na “pokój” na warunkach Kremla.